09.12.2018r. Godz. 23:08Najnowsze interwencje

XXV - lecie pożaru w Kuźni Raciborskiej

dodano: 25 sierpnia 2017 o 09:08 | ostatnia aktualizacja: 25 sierpnia 2017 o 11:08 | kategoria: Wydarzenia

XXV - lecie pożaru w Kuźni Raciborskiej „Tragedia – współpraca – doświadczenie – przyszłość”

XXV - lecie pożaru w Kuźni Raciborskiej

W dniu 26 sierpnia mija 25. rocznica wielkiego pożaru w Kuźni Raciborskiej. Z tej okazji 18 sierpnia 2017 roku na stadionie w Kuźni Raciborskiej zorganizowano uroczystości upamiętniające te tragiczne wydarzenia. Hasło przewodnie uroczystości: „Tragedia – współpraca – doświadczenie – przyszłość”. Patronat honorowy nad uroczystością objął Prezydent Rzeczpospolitej Polskiej Andrzej Duda. W obchodach uczestniczyli posłowie i senatorowie ziemi śląskiej i opolskiej, przedstawiciele administracji rządowej i samorządowej z województw śląskiego i opolskiego oraz przedstawiciele Straży Pożarnej, Policji, Wojska Polskiego Służby Leśnej ze swoimi szefami szczebla wojewódzkiego na czele.

Uroczystość rozpoczęła się od mszy świętej w intencji służb mundurowych oraz poległych strażaków, następnie uroczysty apel rozpoczął Pan Wiesław Kucharski, Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w Katowicach, okolicznościowym wystąpieniem. W trakcie obchodów wyróżniono i odznaczono funkcjonariuszy biorących udział w gaszeniu pożaru, a także leśników, którzy przyczynili się do rozwoju ochrony przeciwpożarowej. Zostali oni uhonorowani złotymi i srebrnymi Medalami za Długoletnią Służbę oraz odznakami i medalami resortowymi i korporacyjnymi, między innymi, odznakami „Zasłużony dla Ochrony Przeciwpożarowej, medalami za Zasługi dla Pożarnictwa. Podczas uroczystości wyróżniono osoby zasłużone dla rozwoju leśnictwa kordelasami Leśnika Polskiego, wśród których było aż 19 strażaków z województwa opolskiego i śląskiego, w tym Opolski Komendant Wojewódzki PSP st. bryg. Marek Kucharski.

Kolejnym elementem uroczystości było odczytanie listów okolicznościowych od:
- Prezydenta Rzeczpospolitej Polskiej Andrzeja Dudy
- Prezes Rady Ministrów Pani Beaty Szydło
- Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji Pan Mariusz Błaszczaka
- Komendanta Głównego PSP gen. brygadiera Leszka Suskiego

Uroczysty apel zakończyła defilada służb mundurowych po której delegacje i zaproszeni goście udali się na teren pożarzyska, gdzie złożono wieńce i zapalono świece pod krzyżem upamiętniającym śmierć poległych strażaków.

 

Pożar lasu w Kuźni Raciborskiej 26 sierpnia 1992 r.

W dniu 26 sierpnia 1992 roku o godzinie 13:50 w Nadleśnictwie Rudy Raciborskie, wzdłuż linii kolejowej Racibórz – Kędzierzyn-Koźle, powstał największy w Polsce pożar kompleksu leśnego. Działania ratownicze wymagały użycia na nie spotykaną skalę sił i środków straży pożarnych, wojska, policji, administracji lasów państwowych, obrony cywilnej oraz innych służb, instytucji i organizacji. W czasie akcji gaszenia pożaru śmierć poniosło dwóch strażaków oraz jedna osoba cywilna, a spaleniu uległo 9060 ha lasu oraz samochody i sprzęt używany do gaszenia pożaru.

            Pożar miał miejsce wewnątrz kompleksu leśnego o powierzchni ok. 50 tyś. ha, położonego na pograniczu województwa śląskiego (ówczesne katowickie) i opolskiego, pomiędzy Gliwicami, Kędzierzynem-Koźlem, a Rybnikiem. Rok 1992 był szczególnie ubogi w opady, a na terenie Nadleśnictwa Rudy Raciborskie ostatni deszcz przed pożarem spadł w maju. Oprócz suszy lato charakteryzowało się bardzo wysokimi temperaturami dochodzącymi do 40 st. C, a w dniu pożaru termometry przekroczyły 34 st. C. Wysoka temperatura i silny wiatr wpływały na bardzo szybki rozwój pożaru, stąd też już o godz. 16 ogień trawił 200 ha lasu. Pożar osiągnął maksymalną szybkość rozwoju, a zmienny kierunek wiatru przeistoczył pożar w pożar wierzchołkowy. Niekorzystne warunki atmosferyczne w postaci suszy i zmiennego silnego wiatru nie ułatwiały akcji gaśniczej prowadzonej przez zastępy straży pożarnej. Kiedy wiatr zmienił kierunek część jednostek znalazła się w sytuacji zagrożenia życia. Silny wiatr a co za tym idzie bardzo dynamiczny rozwój pożaru uniemożliwiły ucieczkę dwóm strażakom. St. asp. Andrzej Kaczyna z PSP w Raciborzu i druh Andrzej Malinowski z OSP w Kłodnicy zginęli tragicznie na służbie w walce z szalejącym żywiołem. Wkrótce okazało się, że pożar jest tak poważny, że dowództwo przejmowali kolejno st. kpt. Piotr Buk z KW PSP w Katowicach, a następnie Zbigniew Meres – ówczesny komendant wojewódzki PSP w Katowicach. W trzecim dniu pożaru, kiedy żywioł trawił 6500 ha, kierowanie akcją przejął Komendant Główny PSP st. bryg. Felks Dela. Temperatura pożaru osiągnęła 900 st. C, a miejscami dochodziła nawet do 1100 st. C. Czwartego dnia Szef Sztabu mł. bryg. Jan Miza – Zastępca KG PSP zameldował dowódcy akcji o sytuacji w części północnej pożaru. Z meldunku wynikało, że największe zagrożenie występuje na odcinku rozprzestrzeniania się pożaru w kierunku Zakładów Chemicznych oraz Sławięcic. Wówczas funkcję szefa sztabu nr 2 przejął Opolski Komendant Wojewódzki PSP st. bryg. Jerzy Seńczuk. Dyrektor Zakładów w porozumieniu z wojewodą opolskim podjął decyzję o wycince drzew w celu wykonania pasa przeciwpożarowego. W międzyczasie kpt. Janusz Skulich wyprowadzał 2 kompanie z województwa warszawskiego ze strefy zagrożenia powstałej na skutek przerzutu ognia przez drogę między Rudzińcem, a Łączą. Rozwój pożaru zaniepokoił najwyższe władze państwowe. Na miejsce pożaru przybył Prezydent Lech Wałęsa.
W dniu 1 września 1992 r. o godzinie 16:00 sytuację uznano za opanowaną. Akcja gaśnicza trwała tydzień, a pogorzelisko dogaszano do końca września. Spłonęło wówczas 9062 ha lasów z czego 6212 ha na terenie woj. katowickiego oraz 2850 ha na terenie województwa opolskiego. W działaniach gaśniczych udział brało 13000 osób w tym 4700 strażaków, 3200 żołnierzy, 650 policjantów, 1120 funkcjonariuszy obrony cywilnej i 1150 leśników. Do działań skierowano 26 samolotów gaśniczych typu dromader, 5 helikopterów gaśniczych oraz czołgi, pługi i spychacze. Pożar był tak duży, że tworzył obręb o obwodzie 120 km, a jego rozpiętość wynosiła niemal 40 km. Istniało realne zagrożenie dla zakładów chemicznych w Kędzierzynie-Koźlu i Blachowni, kiedy ogień zbliżył się do nich na nieco ponad 2 km. Pomocy medycznej udzielono prawie 2000 ludzi walczących z pożarem. 50 osób wymagało hospitalizacji. Straż pożarna straciła 15 pojazdów gaśniczych.

 

Źródło: Analiza pożaru lasu w miejscowości Kuźnia Raciborska 26 sierpnia – 13 wrzesnia 1992 roku.
Źródło:
X lat Państwowej Straży Pożarnej 1992-2002 – KG PSP Warszawa 2002.
Źródło:
Tygodnik Polityka 22.08.2012.
Źródło:
psp.opole.pl

Zdjęcia:
archiwum KW PSP w Opolu i Katowicach

 Opracował:
kpt. Łukasz Olejnik
oficer prasowy OKW PSP